گفتاردرمانی کودکان روندی هست که طی اون اختلالات گفتاری و زبانی و بلع درمان میشه.
یعنی گفتاردرمانی قرار نیست به وسیله گفتار یا همون حرف زدن با کودک، مشکلات کودک رو درمان کنه. بلکه با معاینه های دقیق و ریزبینانه و تطبیق شرایط کودک با معیارهای رشد و در نظر گرفتن شرایط محیطی، علت اختلال گفتاری رو تشخیص میده و بر اساس اولویت و اصول علمی با ابزار و متدهای مختلف، اختلالات رو درمان میکنه.
حالا چندتا سوال پیش میاد، مثلا
۱) چه کودکی به گفتاردرمانی نیاز داره
۲) از کجا بفهمیم فرزند ما نیاز به درمان داره
۳) گفتاردرمانگر چه کسی هست
۴) گفتاردرمانی کودکان چقدر زمان لازم داره
۵) هزینه هر جلسه گفتاردرمانی کودکان چقدره
پاسخشون رو ساده و صریح میگم که براتون مفید باشه
۱) چه کودکی به گفتاردرمانی نیاز داره؟
پاسخ به این سوال سادست، هر کودکی که از روند رشد طبیعی و نرمال مهارت گفتار و زبان پیروی نکنه، به گفتاردرمانی کودکان نیاز داره
یا به بیان سادهتر بگم، اگه کودکی با هم سن و سالهای خودش از لحاظ مهارتهای گفتاری (مثل وضوح صداها یا حروف)، و یا مهارتهای زبانی (مثل تنوع کلمات، جملهبندی، داستان گویی، طول جملهها، معنای جملهها، صحیح بودن اجزای جمله و …) تفاوت داشت، به گفتاردرمانی کودکان نیازمنده.
نکته مهم اینه که توی تشخیص این تفاوت، تلههای ذهنی زیادی برای والدین و مراقبین کودک پیش میاد. مثلا ناواضح صحبت کردن کودکشون رو به پای شیرینزبان بودن میذارن.
و یا اصطلاحا دیر صحبت کردن کودک رو به پای این میذارن که شبیه فلان فامیلش هست که اون هم توی بچگی دیر به حرف اومد! (عمهی مادربزرگش هم تا پنج سالگی حرف نزد یکهو یه روز بیدار شد گفت جمع کنید بریم شمال! اینم مثل اونه به عمه مادربزرگش رفته!!!!)
این تلهها بخاطر علاقه والدین و مراقبین و دید احساسی اونهاست که متاسفانه باعث شده درصد بالایی از مراجعهکننده ها سن طلایی درمان رو از دست بدن و درمانشون با چالشهای بیشتری مواجه بشه.
پس بهتره در صورتی که احساس میکنید کودکتون گفتار متناسب با سنی که هست رو نداره، برای تشخیص اینکه آیا این مسئله نرمال هست یا اختلال محسوب میشه، به گفتاردرمانی کودکان مراجعه کنید
۲) از کجا بفهمیم فرزند ما نیاز به درمان داره؟
برای رسیدن به پاسخ این سوال، بعد از مطالعه پاسخ قبلی، به اطلاعات رشد طبیعی مهارت زبانی در کودکان که اینجا به شکل بسیار کلی میذارم نگاهی بندازید
هشدار : این اطلاعات بر اساس مطالعات علمی و قابل استناد استخراج شده و نظر شخصی نیست که بپذیریم یا نپذیریم. یعنی اگر رشد گفتار و زبان فرزند ما با این معیار اختلاف داشت، بدلیل سخت بودن مهارت و سختگیرانه بودن معیار نیست.
سن : از ۶ ماهگی تا ۱۲ ماهگی
مهارت استاندارد : درک کلمات و دستورات ساده + صداسازی (حداقل صداهای دارای ب،م،د) + تقلید لحن و آواها + بیان کلمات ساده (مثل بابا/ماما/… بصورت هدفمند)
سن : از ۱۲ ماهگی تا ۱۸ ماهگی
مهارت استاندارد : رشد تعداد کلمات هدفمند ( حداقل حدود ۱۰ کلمه به بالا بصورت کامل یا ناقص مثل دد به منظور بیرون رفتن) + دستور پذیری در درخواستهای ساده
سن : از ۱۸ ماهگی تا ۲ سالگی
مهارت استاندارد : رشد تعداد کلمات هدفمند به حداقل پنجاه کلمه + تقلید صداهای پدیده ها و حیوانات + ساختن عبارت دو کلمهای یا جمله دو کلمهای (مثل : آب بده، مامان دد )
سن : از ۲ سالگی تا ۳ سالگی
مهارت استاندارد : درک مفاهیم ساده (مثل : بیرونِ / تویِ ) + درک صفتهای ساده مثل خوشحال، ناراحت، کم و زیاد + بیان ضمایر مالکیت مثل من/تو (توپ من و ...) + افزایش طول جمله ها به ۳ کلمه ای و بیشتر + پاسخ کلامی به سوالات ساده + وضوح گفتار حدود ۵۰ درصد ( حدود ۵۰ درصد گفتههای کودک توسط غریبهها قابل درک باشد)
سن : از ۳ سالگی تا ۴ سالگی
مهارت استاندارد : تشخیص رنگ و استفاده از نام رنگها + توانایی نام بردن کلمه در دستهبندی ( مثلا با درخواست دیگران، یک یا چند غذا یا میوه نام ببرد) + شعر خواندن + وضوح گفتار حدود ۷۰ درصد
سن : از ۴ سالگی تا ۵ سالگی
مهارت استاندارد : داستان گویی + توضیح دادن فعالیتها + استفاده از مفاهیم پیشرفتهتر در گفتار + پاسخ کلامی به سوالات پیچیدهتر ( مثلا پاسخ یه سوال: چرا غذا نمیخوری؟) + وضوح گفتاری حدود ۱۰۰ درصد
نکته مهم : همه مواردی که گفتم برای رشد زبانی بود، یعنی مهارت فراگیری و استفاده از کلمات و جملات. به غیر از اینها، کودک از لحاظ رشد صداهای گفتاری هم باید بررسی بشه.
یعنی اگه همه مهارتهای بالا رو متناسب با سن داره، ولی مثلا در ۳ سالگی صدای /س/ رو واضح نمیگه، اختلال تلفظی وجود داره که این یک بحث جداگانهست
که خب قطعا از حوصله این مبحث خارجه
در کل همونطوری که نمیشه دریا رو توی لیوان ریخت، حجم اطلاعات بسیار جزئی و موشکافانه رو در هیچ مقالهای نمیشه شرح داد. فقط سعی کردم بگم تشخیص این مسئله کاملا علمی و حسابشده هست، معیار داره، علامت داره، بهش توجه کنید
۳) گفتاردرمانگر چه کسی هست؟
گفتاردرمانگر به فردی میگن که در دانشگاه علوم پزشکی در این تخصص تحصیل کرده، بصورت آکادمیک فرایند معاینه و درمان رو شاهد بوده، در بیمارستان ها و کلینیک های دانشگاه درمان ها رو اجرا و کسب تجربه کرده، از دانشگاه فارغالتحصیل شده و دارای کارت نظام پزشکی هست.
گفتاردرمانگرِ تجربی وجود نداره و هیچ کسی غیر از گفتاردرمانگر حق و صلاحیت و توانایی درمان گفتار و زبان (گفتار درمانی) نداره.
۴) گفتار درمانی کودکان چقدر زمان لازم داره؟
اینکه گفتار درمانی کودکان چقدر زمان میبره بستگی داره به :
جنسیت و سن کودک؟
نتیجه معاینات (اختلال) چی هست؟
از چه زمانی شروع شده؟
شدت اختلال چقدره؟
سایر حیطههای رشدی کودک در چه وضعیتی هست؟
زمینه وراثتی وجود داره یا خیر؟
محیط کودک در چه شرایطیه؟
و پارامترهای دیگه ای که که بسته به هر کودک متفاوته.
پس قطعا نمیشه برای همه یک نسخه پیچید
ممکنه کودکی در کمتر از ۱۰ جلسه و حتی کمتر از ۵ جلسه درمان بشه، و کودکی با همون اختلال دو برابر یا بیشتر به مداخلات درمانی احتیاج داشته باشه
پاسخ به این سوال بعد از معاینات اولیه و بررسی همه شرایط توسط گفتاردرمانگر داده میشه
۵) هزینه هر جلسه گفتاردرمانی کودکان چقدره؟
بطور مرسوم در اردیبهشتماه هر سال، انجمن علمی گفتاردرمانی ایران با توجه به کتاب ارزشهای نسبی معاونت درمان وزارت بهداشت، تعرفهای رو بعنوان حقالزحمه جلسات گفتاردرمانی تصویب و به همکاران ابلاغ میکنه. این تعرفه کاملا شفاف و مشخص بوده و در همه کلینیکها الزام به نصب در معرض دید و اجرا داره.
سعی کردم در تمام مقاله با همهی توانم به شکل درست و زبان ساده شما رو راهنمایی کنم، چون دارای بزرگترین گنج این سرزمین هستید…
گنجی بنام فرزندان ایران